روان کننده بتن (Plasticizer) نوعی افزودنی بتن است که با حفظ روان بودن بتن مقدار آب مصرفی آن را کاهش می دهد. و یا با حفظ مقدار آب مصرفی بتن محصول را روان تر می کند.

این نوع مواد افزودنی به منظور افزایش مقاومت، دوام، کارایی و کاهش قیمت تمام شده بتن مورد استفاده قرار می گیرند.

 

بتن روان شده با افزودنی روان کننده بتن
بتن روان شده با افزودنی

تعریف روان کننده بتن در استاندارد ملی ایران

محصولی که :

  • بدون تغییر در روان بودن، مقدار آب مخلوط بتن را کاهش دهد.
  • یا بدون تغییر مقدار آب، موجب افزایش چشمگیر اسلامپ (جریان روانی) شود.
  • یا هر دو اثر مذکور را همزمان برای بتن ایجاد کند.

شکاف نسل ها

سه نسل روان کننده ها:

  • نسل اول معروف به روان کننده معمولا با پایه شیمیایی لیگنوسولفونات کلسیم که حداکثر تا ۱۵ درصد صرفه جویی آب دارند.
  • نسل دوم معروف به فوق روان کننده معمولا با پایه شیمیایی نفتالین یا ملامین که حداکثر تا ۲۵ درصد صرفه جویی آب دارند.
  • نسل سوم معروف به ابر روان کننده بر پایه پلی کربوکسیلات با حداکثر صرفه جویی ۴۵ درصدی آب.

اگر میخواهید فرمول ها روان کننده های را بدانید به سایت “بتن پدیا” مراجعه کنید.

تاثیر بر گیرش

روان کننده ها بر اساس تاثیر بر گیرش به سه دسته تقسیم می شوند.

روان کننده های کندگیر یا دیرگیر

این افزودنی ها به طور کلی گیرش اولیه و گیرش نهایی را به تاخیر می اندازند.  گر چه در مواردی نادر دیده شده که گیرش اولیه را سرعت بخشیده اند.

البته این مشکل با تاخیر در افزودن افزودنی قابل حل است.

نکته ۱: به طور کلی گیرش خمیر سیمان کند تر از بتن است و برای تاثیر بر گیرش خمیر سیمان مقدار کمتری از روان کننده کند گیر لازم است.

بیشتر بخوانید  افزودنی بتن | انواع مواد افزودنی بتن کدامند و کاربرد هر کدام چیست؟

نکته ۲: در صورت افزودن افزودنی فوق، تاخیر در گیرش سیمان های پوزولانی و روباره ای بیش از سیمان معمولی خواهد بود.

روان کننده های با پایه لیگنین گیرش آنی را به تاخیر می اندازد و افزودنی های با پایه شکر تاثیر معکوس خواهند داشت یعنی گیرش آنی را تسریع می کنند.

استفاده از این افزودنی ها حتما باید بر اساس درصد پیشنهادی تولید کننده باشد. و باید با در میان گذاشتن شرایط مد نظر از تولید کننده برای مقدار لازم افزودنی مشاوره گرفت.

فوق روان کننده بتن
بتن ریزی پروژه با استفاده از روان کننده

روان کننده های بتن نرمال

این افزودنی ها دارای ترکیباتی هستند که هیدراتاسیون سیمان را سرعت می بخشند و اثر دیرگیر کنندگی ذاتی روان کننده ها را خنثی می کنند. گیرش این بتن ها در محدوده زمانی  ۱٫۵+ ساعت نسبت به بتن بدون روان کننده می باشد.

روان کننده های تندگیر یا زودگیر

برای کاهش اثر دیرگیری ذاتی روان کننده ها همواره مقداری تندگیر کننده در آنها موجود است، میزان تسریع در زمان گیرش بسته به نوع افزودنی ، دمای محیط و نوع سیمان به کار رفته بستگی دارد.

کاربرد این نوع روان کننده ها در ساخت و ساز هایی نظیر ساخت قطعات پیش ساخته، کانال ها و پوشش تونل ها است که قالب ها پس از ۲۴ ساعت باز می شوند و مقاومت بتن در سنین اولیه مهم است.

و البته این افزودنی ها برای بتن ریزی در هوای سرد بسیار سودمند است.

نکته: برای روان کننده های مورد استفاده در بتن آرمه، از تند گیر کننده های غیر کلریدی استفاده می شود. چرا که در صورت استفاده از روان کننده های کلریدی در بتن آرمه، فولاد موجود در بتن توسط کلرید موجود در روان کننده دچار خوردگی شده و به مرور زمان مستهلک می گردد.

 

چگونگی عملکرد روان کننده ها

این مواد روی دانه های سیمان جذب شده و به آن ها بار منفی می دهد که سبب دفع شدن یا دور شدن این ذرات از یکدیگر و تثبیت حالت پخش شدگی در آن ها می شود.

بیشتر بخوانید  مواد درزبندی بتن

همچنین حباب های هوا نیز دفع شده و نمی توانند به ذرات سیمان بچسبند. به علاوه بار منفی سبب به وجود آمدن پوسته ای منظم از مولکول های آب دور هر ذره شده و در نتیجه ذرات، آزادی حرکت بیشتری می یابند و آبی که تحت قید است، آزاد می شود و برای روان سازی مخلوط در دسترس قرار می گیرد، در نتیجه کارپذیری افزایش می یابد.

مقاله “دوام بتن چیست و چگونه می توان آن را بهبود بخشید” را مطالعه کنید.

مزایای روان کننده بتن

به طور خلاصه می توان گفت مزایای روان کننده عبارتند از:

  • کاهش عیار سیمان در مقاومت ثابت
  • افزایش اسلامپ در نسبت آب به سیمان ثابت
  • بهبود بخشیدن به بتن های دارای سنگدانه با دانه بندی نامناسب
  • مفید برای بتن ریزی در شرایط دشوار
  • روان شدن و افزایش کارپذیری بتن
  • کاهش آب مصرفی بتن
  • افزایش مقاومت فشاری بتن
  • امکان کاهش میزان سیمان بتن
  • راحتی پمپاژ
  • جلوگیری از ایجاد ترکهای سطحی
  • جلوگیری از خزش و جمع شدگی بتن
  • جلوگیری از آب انداختن بتن
  • هوا زایی

مقاله خواص و معایب روان کننده ها در بتن را از سایت کلینیک بتن بخوانید.

19 دیدگاه برای “روان کننده بتن | تعریف، انواع و کاربردها

  1. اشتراک‌ها: تاثیرات روان کننده بتن بر بتن! (بخش 1) -اثرات روان کننده بتن بر بتن در مراحل مختلف - رامکا

  2. montaghem گفته:

    باعرض سلام و خسته نباشید
    اطلاعات خیلی خوبی تو سایتتون بود
    مخصوصا روان کننده های نرمال نرمال که برام تازگی داشت.
    ممنون

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

Share via
Copy link
Powered by Social Snap